Jelte rep - schrijver

Huh? Jelte wie? Jelte Rep (Zaandam, 15 juni 1940) is niet alleen zeer bekend als webmaster van deze Familie Rep-site, maar ook als schrijver van diverse boeken en televisieseries en voorheen als reizend journalist van dagblad Trouw. Daarnaast staat hij onder het pseudoniem dr. Mahjong bekend als goeroe van het Chinese gezelschapspel mahjong.

Hij groeide op in Koog aan de Zaan, bezocht er de christelijke Stationsstraatschool en verhuisde in 1950 naar Zaandam, waar zijn vader een sigarenzaak begon. Vanaf het moment dat zijn eerste opstel in de schoolkrant van het Zaanlands Lyceum werd gepubliceerd, wist Jelte heel zeker dat hij met schrijven zijn brood en eeuwige roem wilde verdienen. Na de HBS en de militaire dienstplicht werd Jelte bij dagblad Trouw aangenomen als streekredacteur, maar belandde al snel op de redactie buitenland en werd Amerika-deskundige. Hij schreef grote reportages over de binnenlandse woelingen in de Verenigde Staten: de burgerrechten-beweging, de opstand van de indiaanse jongeren, de spanningen in de blanke voorsteden en de echo's van de moorden op John Kennedy, Martin Luther King en Robert Kennedy.

Spotprent
Jelte maakte ook illustraties en spotprenten voor Trouw.
Hier een spotprent uit de krant van 26 mei 1965.

In 1974 stapte hij over naar de NCRV-televisie, waar hij eerst als researcher maar al spoedig als programmamaker werkzaam was. Naam als doucumentairemaker maakte hij met de vijfdelige serie 'Englandspiel' over het omvangrijke spionagespel tussen de Duitse bezetter en de geheime diensten in Londen, waarbij 54 Nederlandse geheime agenten om het leven werden gebracht. De serie maakte veel emotie en ontzetting los. Een spontane actie van kijkers resulteerde in de oprichting van een monument voor de slachtoffers van het Englandspiel in Den Haag. Het werd onthuld door oud-koningin Juliana, in gezelschap van prins Bernhard.

Andere opmerkelijke documentaires waren 'S.O.S. Paulus Potter' over de schokkende ondergang van een Nederlands koopvaardijschip in de Noordelijke IJszee, toen het in geallieerde konvooien naar en van Archangel voer, en 'Atjeh, Atjeh', over de onverzettelijke vrijheidsdrang van het voormalige Indische wingewest, die door generaal Van Heutz met ijzeren hand werd neergeslagen.

Jelte bleef schrijven. Zijn grote documentaires leverden steevast nieuwe boeken op. Hij waagde zich ook aan scenario's voor televisieseries. 'Rust roest' was een komische serie uit 1989 over bejaarden, die het getuttel moe zijn en laten zien wat ze allemaal nog in hun mars hebben door een zwaar bewaakte bank te overvallen en er met een flinke buit vandoor te gaan. Georgette Hagedoorn en Bernard Droog speelden de hoofdrollen. Samen met het Farce Majeur team schreef Jelte aan afleveringen voor de populaire comedy-serie 'Prettig Geregeld' met in de hoofdrollen Peter Faber en Anne Wil Blankers.

Succesrijk was ook de serie die Jelte samen met Felix Thijssen schreef: Coverstory met Marc Klein Essink en Nelleke Zitman als verslaggevers van het weekblad De Ster. De eerste serie van 13 afleveringen werd in 1993, in 1995 volgde een tweede seizoen met 11 afleveringen. De serie was gesitueerd in het journalistieke milieu, op de redactie van het noodlijdende weekblad 'De Ster'. De nieuwe chef-redacteur Gilis moet de oplage omhoog zien te krijgen. Voor elke aflevering moeten wekelijks ster-reporter Marc Klein Essink met jonge collega Nelleke Zitman voor een spannend verhaal zorgen.

In 2007 verscheen het boek 'Zaans groentje en andere verhalen', waarin Jelte Rep met veel warmte en humor vertelde over de schaarse jaren van de oorlog en daarna. De verhalen spelen zich af in de Zaanstreek en in Friesland. De hoofdpersoon in deze verhalen is de dromerige Jelle Rot. In de hongerwinter van 1944-1945 moet Jelle overdag knokken voor het leven van zijn konijn en ’s nachts het angstaanjagende gedreun van overvliegende bommenwerpers aanhoren. Na de oorlog wordt hij op de boot gezet naar het verre Friesland om in dat vreemde oord aan te sterken. In de jaren vijftig waant hij zich dichter maar worden zijn dromen verstoord door aardse zaken als geld verdienen, schoolwerk en ontluikende seksualiteit. Freek de Jonge, oud-schoolgenoot van Jelte, kreeg het eerste exemplaar aangeboden tijdens een vrolijke presentatie in het Zaans Museum.

Op het gebied van het Chinese gezelschapsspel mahjong is Jelte een expert. Zijn 'Het Groot Mahjong Boek' en 'Het Nieuw Mahjong Boek' zijn de handboeken voor de beginnende en maar ook voor de doorgewinterde mahjongspeler. In Amerika verscheen als vertaling 'The Great Mahjong Book' bij Tuttle Publishers.

Jelte woont in Hilversum met zijn vrouw Ria. Hij heeft twee kinderen en is opa van Gilles.

 




Jelte Rep



Ik keek wel tegen Jelte op. Jelte is van 1940, ik van 1944. En tegen oudere jongens keek je op. Maar hij was gereformeerd en ik Nederlands hervormd. En wij beschouwden de gereformeerden toch als een minder soort, waar je beter niets mee te maken kon hebben. Behalve bij het voetballen dan, waar we elkaar raakten waar we konden.

Freek de Jonge bij de presentatie van Jelte's boek 'Zaans groentje'
















Met Huib Lauwers tijdens de filmopnames voor de documentaire serie Englandspiel.